ما وراء النهر و فرغانه بودند به خدمت او پيوستند ، و روى به قفچاق [ ( 1 ) ] خطا آورد ، و ( در ) [ ( 2 ) ] تمام بلاد و خطهاى تركستان و بلاساغون و كاشغر خطبه و سكه بنام او شده لشكر خطا كه عدد ايشان زيادت از حزر و احصا بود پيش او باز آمدند ، و سر ايشان تاينكو [ ( 3 ) ] طراز بود مردى پير ، اما مردى فيروز جنگ بود ، چهل و پنج مصاف كرده بود ، در همه ظفر او را بود . سلطان سنجر ملكشاه را ، و سلطان معز الدين محمد سام را به اند خود [ ( 4 ) ] شكسته بود و درين وقت بر سر ايشان بود ، چون مصاف شد ، سلطان محمد را نصرت ربانى در رسيد ، و لشكر حطا را بشكست ، و تاينكو طراز را بگرفت ، و بر دست او اسلام آورد او را اعزاز فرمود و نيكو داشت كرد . ثقه‌يى از ثقات چنين روايت كرد : كه چون تاينكو طراز مسلمان شد ، سلطان محمد او را بغايت حرمت ميداشت ، و مدام طلب ميفرمود ، و احوال گذشتهء خطا و ملوك ماضى كه با او مصاف كرده بودند جمله ميپرسيد ، وقتى در اثناء آن حكايت پرسيد : كه چندين مصاف كه بكردى و پادشاهان بشكستى ، از آن جمله مردانه‌تر و قوىتر كه بود ؟ تاينكو طراز گفت : هيچ كس را مردانه تر و قوى دست تر و دلاورتر از غورى نديدم ، اگر او و لشكر او آسوده بودندى ، من هرگز او را نتوانستمى زد ، اما او از لشكر خوارزم باز گشته بود ، و با او اندك سوار مانده ، و اسپ لاغر شده . سلطان محمد فرمود كه راست ميگويى ! رحمة اللّه عليهم اجمعين . چون سلطان محمد را چنين فتحى برآمد ، دوم سال آن لشكر كشيد و چهار صد هزار سوار برگستوان به طرف خطا برد ، و گورخان [ ( 5 ) ] كه خان خانان بود بشكست ، و تمامت مواشى و بنه و اتباع خطا بدست آورد ، و خان خانان

--> [ ( 1 ) ] راورتى : روى به قلج‌خان خطائى آورد . پ : مانند متن [ ( 2 ) ] اصل : در ، ندارد [ ( 3 ) ] اصل : با نيكو ؟ بقرار مجمل فصيحى و ديگر كتب تاينكو و تينكو صحيح است . فصيحى در حوادث 606 ه گويد : سلطان علاء الدين محمد . . . چون بولايت طراز رسيد ، تاينكو امير لشكر گورخان آنجا بود با او مصاف دادند و تاينكو اسير شد ( 2 : 284 ) ( ر : 54 ) [ ( 4 ) ] اصل : محمد سام را بلند و خود او شكسته . پ : شام را بايد و خود او شكسته . راورتى : مانند متن ، و اندخود ، همين اندخوى كنونى ولايت ميمنه افغانستان است . [ ( 5 ) ] اصل : و كرن خان ، پ : مانند متن .